ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 143




                                               

Ibn-Tufejl

Ibn Tufail bio je andaluzijski muslimanski polimat, književnik, islamski filozof, teolog, ljekar, vezir i dvorski službenik. Najpoznatiji je kao autor knjige Živi sin Budnoga Hayy ibn Yaqdhan, poznate kao prvi filozofski roman u historiji književ ...

                                               

Nedžad Ibrišimović

U trećoj godini života, Nedžad Ibrišimović je ostao bez oca i s majkom odlazi u Žepče gdje završava osnovnu školu. Nakon jednogodišnjeg pohadanja tehničke škole u Zenici, 1957. godine prelazi u Sarajevo i pohada srednju školu za primjenjene umjet ...

                                               

Sulejman Kupusović

Sulejman Kupusović, roden 7. aprila 1951. u Kladnju, preminuo u Sarajevu 15. augusta 2014., bio je bosanskohercegovački pozorišni i filmski režiser. Diplomirao je pozorišnu, filmsku, televizijsku i radio režiju na Akademiji pozorišne i filmske um ...

                                               

Nikola Šop

Nikola Šop bio je hrvatski i bosanskohercegovački pjesnik. Njegovo djelo iluminira ponajprije samotnički interijer, posvećeni krug "svijetle samoće", u kojem živi svoj imaginirani poetski svijet, vise nego i sama religioznost, koja spontano zrači ...

                                               

Nafija Sarajlić

Nafija Sarajlić, bosanskohercegovačka književnica. Supruga je književnika Šemsudina Sarajlića. Završila je učiteljsku školu i radila kao učiteljica u Sarajevu. Prve prozne priče objavila je u "Zemanu" 1912. i "Biseru" 1913-1915, i 1918. godine. I ...

                                               

Božidar Stanišić (pisac)

Božidar Stanišić, bosanskohercegovački pisac, rodio se 1956. u Visokom, diplomirao jugoslavenske književnosti u Sarajevu, a zatim radio kao profesor srpskohrvatskog jezika i književnosti u Maglaju. Od 1992. godine živi s porodicom u Furlaniji, u ...

                                               

1968.

26. decembar – Amandmani VII-XIX na Ustav SFRJ – dalje sužavanje saveznih ovlaštenja. Autonomne pokrajine "Socijalističke Autonomne pokrajine" su konstitutivni elementi federacije i imaju svoj Vrhovni sud i ustavne zakone. Naziv "Kosovo i Metohij ...

                                               

Amir Brka

Amir Brka, roden 25. oktobra 1963. godine u Tešnju, bosanskohercegovački je pjesnik, prozaist i kulturni historičar. Bio je Predsjednik Društva pisaca Bosne i Hercegovine 2010-2014. godine. Glavni je urednik časopisa Diwan. Dobitnik je mnogih nag ...

                                               

Daniel Defoe

Daniel Defoe, engleski pisac i novinar. Iako roden kao Daniel Foe, sin Jamesa Foea, mesara iz Londona, on je sebi kasnije dodao ispred prezimena "De" kako bi mu ime zvučalo kao imena tadašnjih aristokrata. Postao je poznati pisac u vrijeme prvih ...

                                               

Vuk Stefanović Karadžić

Vuk Stefanović Karadžić bio je srbijanski lingvist i reformator srpskog jezika. Roden u selu Tršiću blizu Loznice u Srbiji. Iako je naučio da piše i čita u manastiru Tronoša ostalo je sam sebe naučio. Učestvovao je u Srpskim ustancima protiv Osma ...

                                               

Željko Puratić

Željko Puratić, klasični filolog. Željko Puratić roden je u Sumartinu na otoku Braču. Završio je studij klasične filologije u Zagrebu i Beogradu 1955. Odbranio je doktorsku disertaciju pod nazivom: Ovidije u dubrovačkoj i dalmatinskoj književnost ...

                                               

Selman Selhanović

Selman Selhanović roden je 5. septembra 1957 godine u Titogradu. Prohodao je i školovao se u Sarajevu, gdje je diplomirao komparativnu književnost i filozofiju na Filozofskom fakultetu. Na Fakultetu političkih nauka magistrirao je 2011. godine, a ...

                                               

Bosna u ogledalu

Bosna u ogledalu je zbirka eseja Džafera Obradovića koja sadrži trideset i tri filozofska eseja sabranih u deset esejističkih cjelina, a tiču se temeljnih čovjekovih pitanja: o ogledalu, o čovjeku, o zemlji, o vodi, o životu, o smrti, o majci, o ...

                                               

Mile Stojić

Roden je 21. januara 1955. godine u mjestu Dragićina, opština Grude, Bosna i Hercegovina. Školovao se u Ljubuškom, a slavistiku je studirao na Univerzitetu u Sarajevu. Radio je kao književni kritičar za brojne medije u bivšoj Jugoslaviji, a bio j ...

                                               

Fabijan Lovrić

U Ljubačama i Kiseljaku je završio osnovnu školu, u Tuzli srednju školu i Višu pedagošku akademiju, nakon čega nastavlja daljnji proces usavršavanja te u Beogradu diplomira novinarstvo. U Zadru uspješno završava Visoku učiteljsku školu, a u Zagre ...

                                               

Stipo Manderalo

Stipo Manderalo savremeni je bosanski autor značajnijih djela iz livanjske tradicije i historije. Roden je 1938. godine u Vidošima kraj Livna. Filozofski fakultet završava u Sarajevu, a od 1962. nastavnik je za južnoslavenske književnosti i jezik ...

                                               

Transsarajevo

Transsarajevo je zbirka poezije bosanskohercegovačkog novinara i književnika Faruka Šehića iz 2006. godine u izdanju hrvatske izdavačke kuće "Durieux". Zbirka se sastoji iz tri ciklusa: Proročanstva za 21. vijek ", Sićusne mitologije i Transsaraj ...

                                               

Behar (časopis)

Behar je časopis pokrenut 1900. godine namijenjen muslimanskoj porodici sa podnaslovom List za pouku i zabavu. Pokretači Behara su bili Edhem Mulabdić, Safvet-beg Bašagić i Osman Nuri Hadžić. Veletrgovac iz Tešnja Ademaga Mešić je osigurao finans ...

                                               

Jasna Šamić

Jasna Šamić, francusko-bosanski je pisac, orijentalist, prevodilac, autor brojnih dokumentaraca i pozorišnih predstava koje je sama postavljala na scene Pariza i Sarajeva. U rodnom gradu Sarajevu pohadala je gimnaziju i muzičku školu. Završila je ...

                                               

Normandija

Normandija je bivša država u Evropi i jedna od 18 administrativnih regija u Francuskoj. Nalazi se na obali La Manchea. Danas je ovo geografski i kulturni pojam obuhvata sadašnje departmane Seine-Maritime, Calvados, Manche te dio Orne i Eure u dvi ...

                                               

Sandalj Hranić Kosača

Sandalj Hranić Kosača sin je Hrane Vukovića, a sinovac vojvode Vlatka Vukovića. Imao je braću kneževe Vukca i Vuka Hranića. Njegov nasljednik na čelu roda je sinovac, sin Vukca Hranića, Stjepan Vukčić Kosača. Sandalj ga je uvrštavao medu važnije ...

                                               

Fuad Kovač

Fuad Kovač, bosanskohercegovački književnik i novinar, roden je 1. februara 1965. godine u Zurovićima kod Gacka. Školovao se u rodnom mjestu, Gacku i Sarajevu. Poeziju zapisuje od rane mladosti, a prije rata bio je učesnik mnogih književnih manif ...

                                               

Spisak dobitnika Nobelove nagrade za ekonomiju

Spisak dobitnika Nobelove nagrade za ekonomiju od 1969. 2015. Angus Deaton 1983. Gerard Debreu SAD 2000. James Heckman SAD, Daniel McFadden SAD 1973. Wassily Leontief SAD 1996. James Mirrlees Velika Britanija, William Vickrey SAD 1969. Ragnar Ant ...

                                               

Tales

Tales ili Miletus je prvi filozof, osnivač grčke filozofije i jedan od Sedam Mudraca stare Grčke. Roden je u Miletu. Bavio se historijom, trgovinom, politikom, matematikom, astronomijom, a bio je i graditelj. Za njega je prapočetak svega voda, a ...

                                               

Definicija

Definicija je jedna od osnovnih metoda saznanja. To je sud kojim se nedvosmisleno odreduje sadržaj nekog pojma. Pojam kojim se definiše se naziva definiens Pojam koji definišemo se naziva definiendum Aristotel je proglasio Sokrata začetnikom meto ...

                                               

Ortoepija

Ortoepija je skup pravila koja odreduju pravilan izgovor riječi i rečeničnih cjelina u nekom jeziku. Ovaj termin je nastao od grčkih riječi orth: tačno + epos: riječ, govor. U antičkoj grčkoj, ortoepija je generalno značila "tačna dikcija". Ortoe ...

                                               

Demokrit

Demokrit je bio predsokratovski grčki filozof. Bio je Leukipov učenik i zajedno sa njim je začetnik ideje da su sve stvari sačinjene od raznih neunuštivih i nedjeljivih elemenata koje su zvali "atomi". Ne moguće je znati koje su ideje prvobitno b ...

                                               

Filozofija

Filozofija se može definisati kao pokušaj razumjevanja misterija egzistencije i stvarnosti. Takoder, filozofija pokušava razumjeti prirodu istine i znanja ali i pronaći osnovne ljudske vrijednosti u životu. Odnos izmedu ljudskog društva i prirode ...

                                               

Polimat

Polimat ili polihistor jeste osoba čija se stručnost proteže na više potpuno različitih naučnih i društvenih polja. U drugoj, manje službenoj upotrebi, izraz polimat upotrebljava se za nekoga ko posjeduje veliko znanje. Većina antičkih naučnika b ...

                                               

Teleologija

Teleologija je nauka o svrhovitosti, po kojoj je svrhovito predodredeno ukupno ljudsko djelovanje, kao i cjelokupni tok prirodnih, društvenih I historijskih promjena. To je antropocentrična teorija koja pretpostavlja da je sve materijalno i duhov ...

                                               

325. p. n. e.

Godina 325. p. n. e. bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao Godina konzulstva Kamila i Sceve. Oznaka 325. p. n. e. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno D ...

                                               

Kriminologija

Kriminologija uopćeno je sintetička i samostalna nauka koja se bavi izučavanjem kriminaliteta kao društvene pojave, odnosno nauka koja izučava oblike ponašanja koji su inkriminisani i sankcionisani pozitivnim pravom u datom društvu. Dva osnovna p ...

                                               

Nikomahova etika

Nikomahova etika je naziv koji se koristi za poznato Aristotelovo djelo o vrlini i moralnom liku. Smatra se jednim od temeljnih djela aristotelovske etike. Sastoji se od deset knjiga temeljenih na bilješkama s predavanja u Liceju koje je ili ured ...

                                               

Analiza

Analiza je jedna od osnovnih metoda saznanja. To je raščlanjivanje složenih misli na jednostavnije. Analiza -, rastavljanje neke cjeline na njene dijelove; objašnjenje nekog pojma rastavljanjem na njegove definitorne dijelove. Pojam je važan prvo ...

                                               

Država (Platon)

"Država" je temeljno djelo grčkog filozofa Platona, i ona u najboljem svijetlu pokazuje promišljanja Platona kao idealističkog utopiste. Platonov idealizam je posebno slikovito pokazan u "Državi" u poznatom dijelu o pećini. Platonova država je id ...

                                               

Atinska škola

Atinska škola je djelo italijanskog renesansnog slikara Raffaella Santija. Radi se o freski, koja je naslikana izmedu 1509. i 1511. godine kao dio Rafaelove vatikanske narudžbe za ukrašavanje soba koje se nalaze u Apostolskoj palati u Vatikanu, I ...

                                               

Melisus

Melisus je bio grčki filozof koji je pripadao elejskoj školi, roden je oko 470. p. n. e. Prema Diogenu Laertiju, on nije bio samo mislilac, nego i politički voda svog rodnog grada Samosa, i bio je u komandi flote koja je pobijedila Atinjane 442. ...

                                               

Euripid

Euripid bio je starogrčki dramatičar. Dio je velike trojice, uz Eshila i Sofokle. Smatralo ga se i sljedbenikom sofista. Napisao je oko 90 drama neki izvori tvrde 74, a neki 92. Na naticanjima je pobijedio četiri puta i jednom posmrtno. Prvi je p ...

                                               

Elejska škola

Elejska škola je osnovana u graju Eleji, i to je bila škola predsokratovaca. Osnovao je Parmenid u petom vijeku prije nove ere. Drugi članovi škole su bili: Zenon i Melisus. Ksenofan se nekada stavlja tu listu, iako ima suprotnih mišljenja o tome.

                                               

Empedoklo

Empedoklo je bio grčki, predsokratovski, filozof i živio je na Siciliji u grčkoj koloniji Akragantu. Pripadao je posrednicima, odnosno njegovo učenje je bilo izmedu Heraklitovog i elejskog. On je prvi uveo teoriju elemenata u filozofiju. Tvrdio j ...

                                               

Geografija

Geografija je kompleksna nauka koja proučava prirodne i društvene pojave i procese u geoprostoru, te veze i odnose izmedu njih. Naziv geografija je grčkog porijekla i dolazi od gea -Zemlja i grafein -pisati, opisivati. Iako geografija nije jedina ...

                                               

Dobro

Dobro je centralni etički pojam, to jeste, filozofski pojam. Dobro se može tumačiti i sa religijskog aspekta. Razlikujemo dobro u sebi i korisno dobro. Dobro u sebi ne zavisi od drugog bića, nema vanjsku svrhu, nema za cilj neku korist ili intere ...

                                               

Tiranija

Tiranija je despotska vladavina u državi ili društvu a jednako je moguća i u drugim oblicima zajednica, organizacija i udruženja. Ovakav oblik vladavine nije zasnovan na sistemu zakona ili pravde već na arbitrarnom ispoljavanju moći tiranina. Poj ...

                                               

Aleksandar Veliki

Aleksandar III Makedonski, poznatiji kao Aleksandar Veliki bio je kralj Makedonije i član Argead dinastije. Roden u Pelli 356. godine prije nove ere, Aleksandar je naslijedio svog oca, Filipa II, na prijestolju u dobi od dvadeset godina. On je pr ...

                                               

Ontologija

Ontologija je filozofska disciplina, i ona je učenje o bitku i njegovim općim fundamentalnim i konstitutivnim odredenjima. Riječ je grčkog porijekla. Tradicionalna ontologija Počinje još kod Aristotela. Kasnije se u skolastici diskutuje status un ...

                                               

Etika

Etika običaj, navika, značaj, ćud, filozofija morala, filozofska disciplina koja istražuje porijeklo, motive, normu i svrhu moralnog djelovanja i prosudivanja. Razlikujemo autonomno gledište i heteronomno gledište, zatim različite etike dobra usa ...

                                               

Zenon iz Eleje

Zenon je bio predsokratovski grčki filozof koji je pripadajo elejskoj školi, koju je osnovao Parmenid. Aristotel ga je prozvao izumiteljem dijalektike, ali je on najpoznatiji po svojim paradoksima. "U ovom hirovitom svijetu ništa nije hirovitije ...

                                               

Aristotel Onassis

Onassis je roden u Smyrniji, u Osmanskom carstvu sadašnji Izmir, Turska u grčkoj porodici srednje kalse. Grad je pripadao Turskoj i nakon kraće okupacije od strane Grčke 1919 – 1922, ponovo je nakon Prvog svjetskog rata pripao Turskoj. Onassisova ...

                                               

Um

Um je vid intelekta i svjesnosti izražen kombinacijom misli, shvatanja, pamćenja, osjećaja, volje i mašte, uključujući sve nesvjesne kognitivne procese. Izraz je često korišten za misaone procese razuma. Um se očituje subjektivno kao tok svjesnos ...

                                               

Simetrija

Simetrija, u svakodnevnom poimanju odnosi se na osjećaj skladne i lijepe proporcije i ravnoteže.Naprimjer, Aristotel pripisao je sferni oblik nebeskim tijelima, opisujući ovu formalno definiranu geometrijsku mjeru simetrije prirodnom poretku i sa ...