ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 216




                                               

Boško Petrović (džez-muzičar)

Boško Petrović, je hrvatski vibrafonist, kompozitor, voda sastava, muzički producent, promotor, diskograf i jazz edukator. Osnivač je popularnog jazz sastava Zagreb Jazz Quartet, koji je nastupao u sastavu: Miljenko Prohaska, Krešimi Remeta, Davo ...

                                               

Mongolska osvajanja

Mongolska osvajanja predstavljaju niz invazija i ratova koji su se tokom 13. vijeka vodila na području Evroazije što je rezultiralo stvaranjem ogromnog Mongolskog carstva koje je do 1300. godine obuhvatalo velike dijelove Evroazije. Historičari M ...

                                               

Konya

Konya je grad u Turskoj, smješten na središnjoj zaravni u Anadoliji. Glavni je grad istoimene provincije, po površini najveće provincije u državi. Staro ime za grad jest Ikonijum, koji je, prema Novom zavjetu, posjetio sveti Pavle. Prema predanju ...

                                               

Kos (ostrvo)

Kos je grčki otok u arhipelagu Dodekanez u istočnom dijelu Egejskog mora. Kos pripada grčkoj periferiji Južni Egej i okrugu Kos. Nakon Rodosa i Karpatosa, je treći po veličini otok u arhipelagu Dodekanez. Po podacima iz 2011. na otoku je živjelo ...

                                               

Gomelj

Gomelj administrativni je centar Gomeljske oblasti i drugi najveći grad Bjelorusije, nakon glavnog grada Minska. Prostire se na oko 135.3 km 2 a prema podacima iz 2013. godine u njemu je živjelo 515.325 stanovnika. Nalazi se u jugoistočnom dijelu ...

                                               

Kultura ljevkastih pehara

Kultura ljevkastih pehara trajala je približno od oko 4300. do oko 2800. godine pr. n. e. U literaturi se često susreće pod kraticom TRB ili TBK becherkultur; eng. Funnelbeaker culture). Granice izmedu pojedinih perioda na području sjeverne Europ ...

                                               

Srbijanski dinar

Srpski dinar je valuta Republike Srbije. Na sadašnjim novčanicama su prikazani portreti ljudi vezanih za historiju Srbije i Narodne banke Srbije, na kovanom novcu prikazani su srpski manastiri. Skraćenica koja se koristi u Srbiji je din/дин. Dina ...

                                               

Sinagoga u Mostaru

Sinagoga u Mostaru nalazi se u ulici Braće Ćišića br. 15, naselje Brankovac u gradu Mostaru. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika, na sjednici održanoj od 1. do 7. jula 2003. godine donijela je odluku da se sinagoga proglasi za nacionalni s ...

                                               

Renault 4

Renault 4 je automobil koji je francuska kompanija Renault proizvodila izmedu 1961. i 1993. godine. Prvi milion automobila proizvedeno je 1. februara 1966, manje od četiri i po godine od osnivanja firme, a od 1961. do 1993. prodano je više od osa ...

                                               

Jevrejsko groblje u Mostaru

Jevrejsko groblje u Mostaru nalazi se na sjevernom ulazu u grad Mostar iz smjera Sarajeva, na udaljenosti oko 5 km od centra, u dijelu grada koji se zove Sutina. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika, na sjednici održanoj od 30. avgusta do 2 ...

                                               

Litij

Litij jeste hemijski element sa simbolom Li i rednim brojem 3. On je alkalni metal u drugoj periodi periodnom sistemu elemenata. Litij je vrlo lahak metal i ima najmanju gustoću medu svim čvrstim elementima. Zbog svoje velike reaktivnosti, u prir ...

                                               

Nikola Pašić

Nikola P. Pašić bio je srpski i jugoslavenski političar, dugogodišnji predsjednik vlade Kraljevine Srbije i Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca, osnivač i voda Narodne radikalne stranke. Pašić se školovao u Švicarskoj, gdje je došao pod utjecaj i ...

                                               

Liverpool

Liverpool je grad u Engleskoj smješten na istočnoj obali rijeke Mersey. Osnovan je kao naselje 1207. godine, a status grada je dobio 1880. U Liverpoolu živi oko 435.500 stanovnika. Historijski urbanizacija i ekspanzija grada je značajno je potpom ...

                                               

AMX-30

AMX-30 je glavni borbeni tenk druge generacije kojeg je projektirala francuska kompanija GIAT, a čiji je prvi naručilac i korisnik bila francuska vojska 1966. godine. Razvijan je uporedo s njemačkim Leopard 1. Prvih 5 tenkova je predano 501. Régi ...

                                               

Gajret (društvo)

Gajret je bilo društvo za potpomaganje muslimana učenika srednjih i visokih škola u Bosni i Hercegovini i Austro-Ugarskoj Monarhiji. Osnivačka skupština "Gajreta" održana je 20. februara 1903. Osnivači "Gajreta" su bili Safvet-beg Bašagić i Edhem ...

                                               

Exeter

Exeter je glavni grad grofovije Devon u jugozapadnoj Engleskoj, a nekada je bio glavni grad grofovije Cornwall. Grad je 2010. godine imao 119.600 stanovnika. Exeter se nalazi na rijeci Exe, nekoliko kilometara sjeverno od ušća u kanal La Manche. ...

                                               

Flerovij

Flerovij je superteški vještački hemijski element sa simbolom Fl i atomskim brojem 114. To je ekstremno radioaktivni sintetički element. Dobio je ime po Fljorovljevoj laboratoriji za nuklearne reakcije koja se nalazi u ruskom gradu Dubna, u sklop ...

                                               

Mendelevij

Mendelevij jest sintetički hemijski element sa simbolom Md i atomskim brojem 101. On je metalni radioaktivni transuranijski element iz serije aktinoida. Mendelevij se uglavnom sintetizira bombardiranjem jezgra atoma ajnštajnija alfa česticama. Im ...

                                               

Neptunij

Neptunij je hemijski element sa simbolom Np i atomskim brojem 93. U periodnom sistemu elemenata nalazi se u grupi aktinoida. Neptunij je prvi medu takozvanim tranuranijskim elementima, koji se, osim tragova neptunija i plutonija, na Zemlji više n ...

                                               

Kalifornij

Kalifornij je radioaktivni metalni element sa hemijskim simbolom Cf i atomskim brojem 98. Element je prvi put napravljen 1950. na Univerzitetu California, u laboratoriji za zračenje u gradu Berkeley, bombardiranjem jezgra kirija alfa česticama. S ...

                                               

Rasprostranjenost u prirodi

Pojam rasprostranjenost u prirodi odnosi se na udio izotopa nekog hemijskog elementa u prirodi. Relativna atomska masa ovih izotopa u atomskoj težini, navedenoj za dati element u periodnom sistemu. Rasprostranjenost izotopa varira od planete do p ...

                                               

Americij

Americij jeste sintetički hemijski element sa simbolom Am i atomskim brojem 95. U periodnom sistemu nalazi se u grupi aktinoida te se ubraja u transuranijske elemente. Americij je, pored europija, jedini hemijski element nazvan po nekom kontinent ...

                                               

Kirij

Kirij jest vještački hemijski element sa simbolom Cm i atomskim brojem 96. U periodnom sistemu nalazi se u grupi aktinoida i ubraja se u transuranijske elemente. Ime je dobio po prezimenu hemičara bračnog para Marie i Pierre Curie. Kirij je radio ...

                                               

Francij

Francij jeste hemijski element sa simbolom Fr i atomskim brojem 87. U prošlosti bio je poznat kao eka -cezij i aktinij K. Po Paulingovoj skali, on je najmanje elektronegativni element. Medutim, po drugim skalama kao naprimjer Allenovoj, manje ele ...

                                               

Aktinij

Aktinij je hemijski element sa simbolom Ac i atomskim brojem 89. Po njemu je serija hemijskih elemenata dobila ime aktinoidi, gdje spada grupa od petnaest vrlo sličnih elemenata u periodnom sistemu, počev od njega do lorensija. Aktinij se takoder ...

                                               

Radon

Radon je hemijski element sa simbolom Rn i atomskim brojem 86. To je radioaktivni, bezbojni plemeniti gas bez mirisa i okusa, koji se prirodno javlja kao indirektni proizvod raspada elemenata uranija i torija. U periodnom sistemu elemenata nalazi ...

                                               

Vazoaktivni crijevni peptid

Vazoaktivni crijevni peptid, poznat i kao vazoaktivni crijevni polipeptid je peptidni hormon, ligand klase II iz superporodice glukagon/sekretin, koji sadrži 28 aminokiselinskih ostataka. Proizvodi se u mnogim organima kičmenjaka, uključujući i č ...

                                               

Tulij

Tulij je hemijski element sa simblom Tm i atomskim brojem 69. On je trinaesti element po redu u seriji lantanoida. Poput ostalih lantanoida, njegovo najčešće oksidacijsko stanje je +3, u kojem se nalazi u svojim oksidima, halidima i drugim spojev ...

                                               

Disprozij

Disprozij je hemijski element sa simbolom Dy i atomskim brojem 66. To je rijetki zemni element, metalnog srebrenastog sjaja. Disprozij se ne može naći u prirodi u elementarnom stanju, već je prisutan u brojnim mineralima kao što je ksenotim. Prir ...

                                               

Dubnij

Dubnij jeste hemijski element sa simbolom Db i atomskim brojem 105. Dubij je izuzetno radioaktivan, njegov najstabilniji poznati izotop dubnij-268 ima vrijeme poluraspada od oko 29 sati, što značajno ograničava istraživanje ovog elementa. Ovaj el ...

                                               

Kopernicij

Kopernicij jest vještački hemijski element sa simbolom Cn i atomskim brojem 112. To je ekstremno radioaktivni element koji se može sintetizirati isključivo u laboratoriji. Najstabilniji, do danas otkriveni, izotop kopernicija 285 Cn ima vrijeme p ...

                                               

Brom

Brom jeste hemijski element sa simbolom Br i atomskim brojem 35. Spada u grupu halogenih elemenata. Element su, nezavisno jedan od drugog, otkrila dvojica hemičara Carl Jacob Löwig i Antoine Jerome Balard 1825-1826. godine. Elementarni brom je is ...

                                               

Paladij

Paladij je hemijski element sa simbolom Pd i atomskim brojem 46. On je rijetki, blistavi srebreno-bijeli metal, kojeg je 1803. otkrio William Hyde Wollaston. Dobio je ime po asteroidu Pallasu, a koji je i sam dobio naziv po epitetu grčke božice A ...

                                               

Ajnštajnij

Ajnštajnij jeste vještački hemijski element sa simbolom Es i atomskim brojem 99. U periodnom sistemu smješten je u grupu aktinoida te se prema tome ubraja u transuranijske elemente. Ajnštajnij je radioaktivni metal, koji se u laboratoriji može do ...

                                               

Cirkonij

Cirkonij je hemijski element sa simbolom Zr i atomskim brojem 40. Naziv elementa je uzet od imena njegovog minerala cirkona, najvažnijeg poznatog izvora ovog elementa. Riječ cirkon izvedena je iz perzijske riječi zargun زرگون što znači "zlatno ob ...

                                               

Polonij

Polonij jeste hemijski element sa simbolom Po i atomskim brojem 84. Otkrili su ga 1898. godine Marie Curie i Pierre Curie. To je rijetki i veoma radioaktivni element bez stabilnih izotopa. U hemijskom aspektu, polonij je veoma sličan bizmutu i te ...

                                               

Moskovij

Moskovij je vještački superteški hemijski element sa hemijskim simbolom Mc i atomskim brojem 115. Prvi put je sintetiziran 2003. godine, kada ga je proizveo zajednički tim američkih i ruskih naučnika pri Udruženom institutu za nuklearna istraživa ...

                                               

Osmij

Osmium u značenju "miris") jeste hemijski element sa simbolom Os i atomskim brojem 76. U periodnom sistemu nalazi se u 8. grupi, odnosno grupi željeza. To je tvrdi, krhki, plavkasto-svijetli prelazni metal i pripada platinskoj grupi metala. Osmij ...

                                               

Siborgij

Siborgij jest vještački hemijski element sa simbolom Sg i atomskim brojem 106. Dobio je naziv po prezimenu američkog nuklearnog fizičara Glenna T. Seaborga. To je vještački element, što znači da se ne nalazi u prirodi te se može napraviti isključ ...

                                               

Bizmut

Bizmut jeste hemijski element sa simbolom Bi i atomskim brojem 83. On je petovalentni, post-prijelazni metal, hemijski sličan arsenu i antimonu. Elementarni bizmut se može javiti u prirodi, mada su njegove najvažnije komercijalne rude u vidu njeg ...

                                               

Talij

Talij je hemijski element sa simbolom Tl i atomskim brojem 81. On je mehki, sivi postprelazni metal IIIA grupe periodnog sistema elemenata koji se ne nalazi slobodan u prirodi. Kada se izdvoji u čistom obliku sličan je kalaju, ali izložen zraku m ...

                                               

Fermij

Fermij je hemijski element sa simbolom Fm i atomskim brojem 100. To je u potpunosti vještački dobijeni element koji ne postoji u prirodi. U periodnom sistemu nalazi se u grupi aktinoida te se ubraja u transuranijske elemente. Fermij je radioaktiv ...

                                               

Nihonij

Nihonij je vještački hemijski element sa simbolom Nh i atomskim brojem 113. On je ekstremno radioaktivan, a njegov najstabilniji do danas poznati izotop, Nh-286 ima vrijeme poluraspada od oko 10 sekundi. U periodnom sistemu, nihonij se nalazi u p ...

                                               

Galij

Galij jest rijetki hemijski element sa simbolom Ga iz grupe metala i treći je element 3. glavne grupe ili 13. grupe. To je srebreno sjajni, lahko topivi metal. Galij se ne kristalizira u neku od običnih kristalih struktura kako je to uobičajeno k ...

                                               

Renij

Renij je hemijski element sa simbolom Re i atomskim brojem 75. To je srebreno-svijetli, teški prelazni metal, iz šeste periode i 7. grupe periodnog sistema elemenata. Sa procjenjenom prosječnom koncentracijom od 0.0000001%, renij spada medu najrj ...

                                               

Kripton

Kripton jeste hemijski element sa simbolom Kr i rednim brojem 36. U periodnom sistemu, on se nalazi u 8. glavnoj grupi odnosno 18. grupi po IUPAC-u i stoga se ubraja u plemenite gasove. Kao i drugi plemeniti gasovi, on je takoder bezbojni, izrazi ...

                                               

Iterbij

Iterbij je hemijski element sa simbolom Yb i rednim brojem 70. U periodnom sistemu nalazi se u grupi lantanoida te se stoga ubraja u metale rijetkih zemlji. Poput ostalih lantanoida, on je srebreno-sjajni teški metal. Osobine iterbija ne slijede ...

                                               

Rutenij

Rutenij jeste hemijski element sa simbolom Ru i atomskim brojem 44. Pripada prelaznim metalima, a u periodnom sistemu nalazi se u 5. periodi i 8. grupi odnosno grupe željeza. Rutenij je srebreno-bijeli, tvrdi i krhki platinasti metal. Ovaj metal ...

                                               

Argon

Argon jeste hemijski element sa simbolom Ar i atomskim brojem 18. U periodnom sistemu elemenata nalazi se u 8. glavnoj grupi odnosno 18. IUPAC-grupi i ubraja se u plemenite gasove. Kao i drugi plemeniti gasovi, on je bezbojni, jednoatomni, izuzet ...

                                               

Fosfor

Fosfor jeste hemijski element sa simbolom P i atomskim brojem 15. U periodnom sistemu se nalazi u petoj glavnoj grupi odnosno 15. grupi po IUPACu poznatijoj kao "grupa dušika". Fosfor se u prirodi javlja u većem broju, medusobno vrlo različitih i ...